18 Ақпан 2018   


  Негізгі бөлім / Иман және Ислам / "Иман және Ислам" кітабы / ШЫНАЙЫ МҰСЫЛМАН ҚАНДАЙ БОЛАДЫ? (1)

ШЫНАЙЫ МҰСЫЛМАН ҚАНДАЙ БОЛАДЫ? (1)

Ислам дінінің негізі үшеу: Ілім, амал және ықылас. Ілім – иман, фиқһ және ахлақ білімдері. Бұлар Әһли сүннет ғалымдарының кітаптарынан үйреніледі. Амал – осы білімдерге сай амалдар. Ықылас – ілім мен амалдың Аллаһ разылығы үшін, яғни Аллаһу та’аланың сүйіспеншілігіне қол жеткізу үшін иемденуі. Осы үш негізді иемденген мұсылманға «Ислам ғалымы» және «Шынайы мұсылман» делінеді. Бұл үш негіздің бірі кем болып, Әһли сүннет ғалымдарының кітаптарына сай келмейтін кітаптар, жазбалар мен сөздерді жайып, өзін Ислам ғалымы ретінде көрсеткен адам «жаман дін адамы» және «Зындық» деп аталады. Мысалы, діни білімі көп болса, барлық ғибадаттарды орындаса, бірақ ықыласы жоқ болса, яғни бұларды мал-мүлікке, абыройға, атақ-даңққа қол жеткізу сияқты дүниелік нәрсе үшін жасаса, ол адам шынайы мұсылман емес.

Насихаттардың біріншісі – Әһли сүннет ғалымдарының кітаптарында көрсетілгені бойынша ақиданы (сенімді) түзету. Өйткені, тозақтан құтылатын тек қана осы жол. Аллаһу та’ала осы ұлы адамдардың еңбектеріне мол марапатын берсін! Төрт мазһабтың ижтиһад дәрежесіне көтерілген ғұламалар және олар жетілдірген ғалымдар «Әһли сүннет» ғалымы деп аталады. Сенімді (иманды) түзеткеннен кейін фиқһ ілімі білдірген ғибадаттарды орындау, яғни діннің әмірлерін орындап, тыйым салған нәрселерінен сақтану қажет. Ахлақты түзету және бір-бірімізді жақсы көру үшін бес уақыт намазды ерінбей, немқұрайлы қарамай, шарттарына және тадили әрканға мән беріп оқу керек. Нисап мөлшеріндей мал-мүлкі және ақшасы бар адам зекет беруі керек. Имам Ағзам: «Әйелдер әшекей ретінде қолданатын алтын мен күмістің де зекетін беруі керек» деген.

Өзіне және халқына пайдалы болу үшін шынайы мұсылман болу керек. Шынайы мұсылмандық құр сөзбен болмайды. Шынайы мұсылман болу үшін қымбат өмірді қажетсіз мубах нәрселерге де жұмсамау керек. Өмірді хараммен өткізбеу керек. Өлең айтумен, музыкамен, сазды аспаптармен айналыспай, олардың нәпіске беретін ләззаттарына алданбау керек. Бұлар бал қосылған, шекермен қапталған у сияқты.

«Ғайбат» етпеу керек. Ғайбат айту харам болып табылады. [Ғайбат – мұсылман немесе зимми адамның жасырын бір кемшілігін оның артынан айту деген сөз.  Кәпірлер мен бидғатшылардың, мазһабсыздар мен ашықтан-ашық күнә істейтіндердің, зұлымдық жасайтындардың, сауда-саттықта алдайтындардың осы жамандықтарын ескертіп, олардың жамандықтарынан сақтануына себепші болу және мұсылмандық туралы қате сөздер айтатындардың, жазатындардың осы жалаларын баршаға айту керек. Бұларды айту ғайбат болмайды. әддул мухтар: 5-263).]

«Нәмимә» жасамау, яғни мұсылмандар арасында сөз тасымау керек. Осы екі күнәні істеген адамдардың түрлі азапқа тартылатындығы білдірілген. Өтірік айту мен жала жабу да харам, олардан сақтану қажет. Бұл екі жаман іс барлық дінде де харам еді. Жазалары өте ауыр. Мұсылмандардың кемшіліктерін жабу, жасырын күнәларын жария етпеу және міндерін кешіру өте үлкен сауап. Кішілерге, қол астындағыларға [жұбайына, бала-шағаға, шәкірттерге, әскерге, жұмысшыларға], кедейлерге мейірімділік көрсету керек. Міндерін бетіне баспаған жөн. Болмашы себептермен оларды ренжітпеу, ұрспау және ұрмау керек. Ешкімнің дініне, малына, жанына, намысына, абыройына тиіспеу керек, адамдардың және үкіметтің алдындағы борышты өтеу қажет. Пара беру де, алу да харам. Алайда залымның зұлымдығынан құтылу үшін, қорқытқан кезде беру параға жатпайды. Бірақ, мұны алу да харам болады. Әркім өз кемшіліктерін көріп, Аллаһу та’аланың алдындағы кінәсін ойлауы тиіс. Аллаһу та’аланың жазалауға асықпайтынын, ризығын үзбейтінін білу керек. Ата-ананың, үкіметтің дінге сай бұйрықтарына бағыну керек, дінге қайшы болғандарына қарсы келмей, бүліктің шығуына себеп болмау керек. Шынайы мұсылман осындай болады. [«Мәктубат-и Масумийа» 2-том, 123-хатқа қараңыз!]

Сенімді түзеткеннен және фиқһтың бұйрықтарын орындағаннан кейін барлық уақытты Аллаһу та’аланы зікір етумен өткізу керек. Көңілді тазалау үшін ғұламалар көрсеткеніндей зікір ету керек. Зікір етуге, яғни көңілдің Аллаһу та’аланы ойлауына кедергі болатын барлық нәрсені өзіне дұшпан деп білу тиіс. Адам Исламға қаншалықты берілсе, Оны еске алудың ләззаты соншалықты артады. Исламға бағынуда немқұрайлылық, жалқаулық артатын болса, ол ләззаты да азаяды, қалмайтын болады, көңіл қарайып, тазалығы азаяды. Зікірдің түрлері көп. Ең пайдалысы «Аллаһу әкбар, Аллаһу әкбар. Лә илаһә иллаллаһу Уаллаһу әкбар. Аллаһу әкбар уә лиллаһил хамд». Бұған «Тәшриқ тәкбірі» делінеді. Көңілді тазалау үшін мұны көп оқу керек.